Wybraliśmy zadanie:   Jak uczymy języka?

Szef zespołu zadaniowego:    Krystyna Majak - dyrektor szkoły


Członkowie zespołu zadaniowego:

Grzegorz Nicpoń (dyrektor szkoły podstawowej)
Halina Kafel (nauczyciel języka angielskiego)
Alina Oleniacz (nauczyciel języka angielskiego)
Marek Pluta (nauczyciel języka angielskiego)
Małgorzata Barwińska (nauczyciel języka niemieckiego)

3.a. Oferta podstawowa.
        W naszej szkole począwszy od klasy I są obowiązkowe dwa języki obce: język angielski i niemiecki. Pierwszy z nich, angielski jest to kurs kontynuacyjny w wymiarze 5 jednostek lekcyjnych tygodniowo z czego dwie stanowią konwersacje i zajęcia odbywają się w podziale na ośmioosobowe grupy. Drugi język obcy - niemiecki jest także realizowany jako kurs kontynuacyjny w wymiarze 3 godzin lekcyjnych tygodniowo. Zajęcia z tego przedmiotu odbywają się bez podziału na grupy.

3.b. Oferta dodatkowa.  
    Uczniowie klas gimnazjalnych mogą uczestniczyć w kółku języka angielskiego i niemieckiego. Zajęcia te są zorganizowane w wymiarze 1 godziny lekcyjnej tygodniowo. W ramach tych zajęć uczniowie są przygotowywani do egzaminu First Certificate of English oraz konkursów przedmiotowych organizowanych przez Małopolskie Kuratorium Oświaty, Österreich Institut w Krakowie i Instytut Goethego.

3.c. Podział na grupy.
    Nauczanie języków obcych w naszej szkole odbywa się w nielicznych 8 osobowych zespołach utworzonych z podziału klasy na grupy. Uczniowie kwalifikowani są do grupy na podstawie obserwacji, testów i rozmowy, które sprawdzają poziom zaawansowania językowego. Praca w grupach daje możliwość lepszego kontaktu indywidualnego z uczniem, dobranie adekwatnych do możliwości i umiejętności ucznia metod pracy. Umożliwia też nauczycielowi bardzo dokładne sprawdzenie opanowania każdej partii materiału i jego repetycję, gdy zachodzi taka konieczność.

3.d. Możliwości wyboru języka.
    Język angielski jest językiem obowiązkowym. O wyborze drugiego języka decydują rodzice, ale musi to być decyzja jednomyślna dla całej klasy. Do chwili obecnej 2 językiem realizowanym od klasy pierwszej jest j. niemiecki. 

3.e. Wyposażenie i pomoce naukowe.
    Wyposażenie naszej szkoły w pomoce naukowe mające służyć nauczaniu języków obcych jest na tyle dobre, że skutecznie może wspierać ten proces. Nauczyciele poza podstawowym systemem audiowizualnym takim jak magnetofon, grafoskop, telewizor, magnetowid mają również do dyspozycji komputer, DVD, projektor szeroko ekranowy, kamerę stereoskopową. W pracowni językowej zgromadzono słowniki obrazkowe i tematyczne do nauki j. angielskiego i j. niemieckiego. Mini Biblioteczka szkolna dysponuje uproszczoną wersją klasyki dla dzieci i młodzieży, podręcznikami do gramatyki obu języków o różnym stopniu zaawansowania - od najprostszych często wspartych obrazem do profesjonalnych, obcojęzycznymi czasopismami, programami multimedialnymi i filmami w wersji oryginalnej. W pracowni językowej znajduje się wiele gier dydaktycznych o różnym stopniu trudności.

3.f. Inne informacje.
    Wszelkie podejmowane działania mają na celu wpływ na kreatywne i twórcze podejście ucznia do procesu nauki języka obcego i tak np. na kółku języka angielskiego uczniowie realizują program wychowawczy szkoły poprzez przygotowanie prezentacji teatralnych do "Tygodnia Kultury Szkolnej", biorą udział w warsztatach literackich OLIKRA organizowanych przez Instytut Austriacki w Krakowie, projektują foldery, piszą scenariusze przedstawień w języku obcym, itp.

4. Jak umożliwiamy naukę języka uczniom jednej klasy prezentującym różne poziomy zaawansowania?

    Gimnazjaliści uczą się języków obcych w grupach. Na 5 godzin nauki języka angielskiego przypadają 2 godziny konwersacji. Język niemiecki - to 3 godziny tygodniowo. Małe zespoły umożliwiają dostosowanie odpowiedniej metody nauczania do każdego ucznia i znalezienie takiej formy przekazania wiedzy, by została ona opanowana przez każdego. Indywidualizacja polega nie tylko na odpowiednim przekazaniu wiedzy, lecz także przejawia się w proponowanych do wykonania zadaniach czy formach sprawdzania umiejętności. W tych małych zespołach młodzież często pracuje w parach dobranych tak, by uczeń o lepszej percepcji wykonywał zadanie ze słabszym kolegą, by dawał mu możliwość naśladowania, a także korygowania błędów czy uzupełnienia braków. Kiedy jedni wykonują prace twórcze, oryginalne pomoce naukowe, inni korzystają z wyrazistych sugestii albo wykonania prac według wzoru.

5.a. Kto i na jakiej podstawie oceniał skuteczność?
        Efektywność nauczania języków obcych oceniają angliści i germaniści naszej szkoły na podstawie wewnętrznych testów zgodnych ze standardami osiągnięć. Testy takie są przeprowadzane na systematycznie w trakcie trwania semestru oraz na jego koniec. Lektorzy korzystają również z narzędzi badawczych opracowanych przez instytucje zewnętrzne, tj. Britisch Council, Person Education, Oxford University Press, Macmillan. Biegłość w językach sprawdzana jest także poprzez udział i osiągnięcia uczniów w konkursach: JERSZ , I Małopolski Konkurs Języka Angielskiego, Małopolski Konkurs Języka Niemieckiego. Oceną sprawności językowej jest również wydawany przez University of Cambridge certyfikat, który gimnazjaliści otrzymują po złożeniu odpowiedniego egzaminu Preliminary English Test First Certificate of English.

5.b. Ocena skuteczności 
     O dużej skuteczności nauki języków obcych w naszej szkole mogą świadczyć wyniki osiągane przez naszych uczniów w różnych konkursach i egzaminach językowych. I tak uczennica klasy II - Anna Szary zajęła I miejsce w Polsce w konkursie języka angielskiego organizowanym przez JERSZ, zaś uczniowie klasy II - Kamil Pierścionek i Paweł Jastrzębski odpowiednio II i III miejsce w Małopolsce. W I Ogólnopolskim Konkursie Języka Niemieckiego dla Gimnazjalistów nasi uczniowie - Piotr Bieda i Tomasz Achinger zakwalifikowali się do II etapu - regionalnego. W konkursie języka angielskiego organizowanym przez Małopolskie Kuratorium Oświaty do etapu rejonowego zakwalifikowało się 13 uczniów, natomiast do etapu wojewódzkiego - 3. Etap wojewódzki obejmował część pisemną i ustną. Jego laureatami zostali uczniowie klasy III - Jakub Neumann i Tomasz Janik.

6. Co postanowiliśmy zrobić, aby skuteczniej uczyć języków obcych? 

    Starając się o jak najlepsze rezultaty nauczania, angliści i germaniści wzbogacają metody prowadzenia zajęć, by zmobilizować uczniów do jeszcze intensywniejszej nauki języków. Jedną ze zmian w br. szkolnym było wprowadzenie wykładów w j. angielskim. Z tematyką takich spotkań uczniowie zapoznają się dużo wcześniej, gromadzą odpowiednią terminologię (wzbogacając swój zasób słownictwa), aby móc przygotować się do aktywnego w nich uczestnictwa. Zajęcia te są okazją do licznych dygresji i dyskusji, które wykraczają poza zaplanowany temat. Młodzież poprzez uczestnictwo w takiej formie zajęć doskonali swoje umiejętności językowe, zwłaszcza podczas dyskusji, kiedy bywają sytuacje nieoczekiwane, wymagające twórczego skorzystania z posiadanej wiedzy. Inną zmianą jest systematyczne czytanie obcojęzycznej prasy: Newsweek, National Geographic, Mary Glasgow Magazines i dzielenie się treścią przeczytanych artykułów oraz wyrażanie własnych opinii na ich temat. Gromadzone przy tej okazji czasopisma wzbogacają szkolną biblioteczkę. Będziemy dążyć do stworzenia możliwości lepszego i częstszego kontaktu z obcokrajowcami za pośrednictwem komuniktarora internetowego "ICQ". Zacieśnimy współdziałanie z Britisch Council. Chcemy również uczestniczyć w międzynarodowym programie "Commenius".

7. Jakie możliwości praktycznego używania języków obcych stwarzamy w naszej szkole? 

    Staramy się stwarzać wiele okazji, by gimnazjaliści z naszej szkoły praktycznie mogli używać języków obcych. Jedną z nich było spotkanie z dr Michałem Kamieńskim z University College of London, który - przebywając gościnnie w Polsce - wygłosił w j. angielskim w naszej szkole wykład pt. Volcanoes - "Wulkany na świecie". Wystąpienie wzbogacone zostało pokazem przeŸroczy i okazów geologicznych doskonale uzupełniających przekazywaną treść. Oprócz niewątpliwej korzyści polegającej na wzbogaceniu wiedzy i słownictwa specyficzną terminologią, uczniowie mieli okazję aktywnie uczestniczyć w wykładzie. Odpowiadali na zadawane przez prelegenta pytania. Potem wywiązała się dyskusja. Okazało się, że przy okazji tematów dotyczących erupcji można również porozmawiać o upodobaniach polskiej i angielskiej młodzieży, podobieństwach i różnicach szkolnych. Jest więcej okazji, by praktycznie używać języków obcych. Należą tu okazjonalne spotkania z uczniami i studentami z obcych krajów, dyskusje o ważnych, bieżących wydarzeniach, czytanie prasy i lektur czy oglądnie filmów w oryginale. Młodzież przygotowuje również i prezentuje krótkie przedstawienia, projekty dotyczące miasta i okolicy, wciela się także w rolę przewodnika po Krakowie. Gimnazjaliści wzięli udział w konkursach językowych: przedstawienie stolicy wybranego państwa niemieckojęzycznego oraz EUROPA ENTDECKEN (Odkryć Europę) zorganizowanym przez Instytut Goethego w Krakowie. Uczniowie kl. II gimn. Przygotowali komputerowy projekt przybliżający Austrię, Niemcy i Szwajcarię. Uczniowie gimnazjum mieli możliwość uczestniczenia w Ogólnopolskim Konkursie "Head Hunters - Łowcy Talentów" z zakresu języka niemieckiego i angielskiego.

8. W obcym języku o obcym języku, czyli co chwalą nasi uczniowie?

    In my opinion English in my school is nice because we learn not only from a textbook. We watch films in their original versions. We learn new vocabulary and we can understand better what other people say. It is very good for pupils when they have some entertainment. I think that we have good teachers because they explain precisely all new things. If someone wants to know English better than another pupil, he can join the English club. 

    Learning English is surely vital. It gives us more possibilities for the future to get a job. In my opinion English lessons in our school are well lectured. We learn grammar, vocabulary, we take part in conversations, we can test our knowledge in various competitions. We also watch films and have listening comprehension. On additional lessons we prepare for FC examination. English is spoken in many countries. Encouraging us to improve learning this language may be the main factor in our future career. 

    Our school gives us various possibilities of improving English. We’ve got five hours of this subject a week. It’s also possible to join an English club which gives you six hours a week! We are encouraged to take part in many competitions and we are prepared to take FC exams. 

    Deutsch ist eine sehr wichtige Sprache, weil man es in etwa drei Ländern spricht. Deswegen Deutschlernen kann für unsere Zukunft entscheidend sein. In unserer Schule haben wir 3 Stunden Deutsch pro Woche. Wir üben Grammatik, Vokabeln und sprechen viel. Wir haben also eine Chance, unsere Kenntnisse zu prüfen. Wir können uns leicht mit Ausländern verständigen. Die Sprache ist in unseren Kontakten kein Hindernis.

    Meiner Meinung nach ist unser Deutschunterricht sehr interessant. Man kann sich nie langweilen, weil wir oft spielen, singen und Projekte machen. Wir bereiten auch tolle Vorführungen vor. Wir hören auch Kassetten mit deutschen Texten. Ich mag Deutsch und deshalb auch Deutschunterricht in unserer Schule.

    Ich finde Deutsch schwer. Aber meine Deutschlehrerin gibt uns immer viele Aufgaben auf, damit wir besser sind. Unsere Unterrichtsstunden sind interessant, denn die Lehrerin bereitet für uns interessante Aufgaben vor. In der Schule haben wir auch Deutschzirkel und wir können die deutsche Sprache hier üben. Wir müssen viel lernen, aber ich mag Deutsch.

9. Jak pracowaliśmy?

    Zespół zadaniowy składa się ze wszystkich nauczycieli językowców pracujących w naszej szkole. Na pierwszym spotkaniu ustalono plan działania. Założono, że spotkania odbywać się będą co dwa tygodnie, a raz w miesiącu uczestniczyć w nich będą inni nauczyciele. Ustalono również zadania, które będą realizowane w ciągu roku: udział w konkursach: History of Poland and England, Polish and English customs and traditions, American English - quiz, Situational English, My favourite book, English proverbs and idioms, Historyk of Poland and America, Christmas cards, Easter traditions in Poland, Najlepszy Anglista Roku, przygotowanie chętnych uczniów do składania egzaminów organizowanych przez University of Cambridge. Zaplanowano atrakcyjne formy nauczania: warsztaty językowe organizowane przez wydawnictwa: Oxford University Press, MacMillan i Longman, quizy, pisanie opowiadań i komiksów, tworzenie własnych słowników, spotkania z obcokrajowcami. Podczas spotkań z nauczycielami zwrócono uwagę na korelację międzyprzedmiotową i możliwość wykorzystania wspólnych terenów działania. Każde spotkanie zespołu miało charakter twórczej dyskusji, podczas której dzielono się refleksjami dotyczącymi wykonanych już zadań. Wskazywano też na te obszary pracy, którym należy poświęcić więcej uwagi.

10.a. Czy zakończyliśmy realizację zadania?
        Zważywszy na charakter wybranego zadania nie możemy uznać jego realizację za zakończoną. Proces ten jest długotrwały, wymaga stałej kontroli, modyfikacji warsztatu pracy, podejmowania kolejnych prób aktywizacji uczniów i wszelkich innych zabiegów mających na celu podnoszenie poziomu kształcenia. Do tej pory zwróciliśmy szczególną uwagę na metodykę nauczania, formę prowadzonych zajęć oraz wpłynęliśmy na ich audiowizualizację. Staraliśmy się aby nasi uczniowie wzięli udział w wielu egzaminach i konkursach językowych organizowanych przez: Małopolskie Kuratorium Oświaty, Jersz, Head Hunters, British Council, Instytut Goethego, Instytut Austriacki w Krakowie w celu weryfikacji nabytych umiejętności. Dzieci chętnie brały udział w realizacji różnych projektów językowych (pisanie wierszy, inscenizacje teatralne, quizy itp.) Mamy nadzieję, że zainteresowanie językami będzie nadal wysokie i przyczyni się do zlikwidowania barier językowych wśród naszych uczniów w dobie jednoczącej się Europy.

10.b. Jeżeli "nie", to jak będziemy je kontynuować? 
    Kontynuacja realizacji zadania sprowadza się do osiągnięcia założonych celów określonych na początku. W dalszym ciągu chcemy podnosić stopień kształcenia poprzez częstszy kontakt ucznia z żywym językiem, stwarzać sytuacje praktycznego jego zastosowania oraz modyfikować warsztat pracy. Chcemy powiększyć księgozbiór, płytotekę oraz videotekę o kolejne pozycje. Z nowym rokiem szkolnym pragniemy przystąpić do międzynarodowego projektu Comenius, który mamy nadzieję, że przyczyni się do poprawy jakości kształcenia i wzmocnienia europejskiego wymiaru edukacji szkolnej.

11. Jaki był udział uczniów w przygotowaniu i realizacji zadania?

    Uczniowie bardzo aktywnie uczestniczyli w realizacji zadania. Podyktowane to zostało dużą znajomością języka i świadomością jego przydatności oraz koniecznością ustawicznego kształcenia i doskonalenia. Uczniowie aktywnie uczestniczyli w zorganizowanym wykładzie w j. angielskim. Przygotowali zestawy pytań i zagadnień, brali udział w dyskusji. Samodzielnie dokonali wyboru repertuaru filmowego w wersji oryginalnej do Szkolnego Dyskusyjnego Klubu Filmowego. Gimnazjaliści przygotowali wiele pomocy dydaktycznych: plansze językowe, gry dydaktyczne. Wykonali na CD projekt na konkurs "Odkryć Europę" zorganizowany przez Instytut Goethego w Krakowie. Klasa II przygotowała prezentację poezji niemieckiej, wykazując się dużą kreatywnością w jej interpretowaniu. Uczniowie, realizując to zadanie, przystąpili do wielu konkursów takich jak: JERSZ - Łowcy Talentów, Head Hunters. Przystąpili do egzaminów organizowanych przez British Council i Małopolskie Kuratorium Oświaty.

12. Jaki był udział rodziców uczniów w przygotowaniu i realizacji zadania? 

    Rodzice pomimo poczucia wielkiej potrzeby, aby ich dzieci jak najlepiej posługiwały się językami obcymi i aby proces nauczania był jak najefektywniejszy, są przede wszystkim obserwatorami i biorcami. Udział rodziców w przygotowaniu i realizacji naszego zadania był znikomy. Na początku podjętego zadania wypełnili ankietę, ale ilość osób, która to zrobiła była, na tyle mała, że trudno tę grupę uznać za reprezentatywną. Aby uzyskać trochę więcej informacji, opracowaliśmy naszą wewnętrzną ankietę, którą poprowadziliśmy w końcowej fazie realizacji tego zadania. Rodzice wyrażali w niej opinię na temat mocnych i słabych stron nauczanych przez nas języków. Potwierdzili potrzebę wprowadzenia innych języków obcych w formie zajęć nadobowiązkowych oraz mogli wyrazić swoją opinię na temat wprowadzenia Neitive Speakera.

13. Co najważniejszego wydarzyło się w trakcie realizacji zadania? Czego my, nauczyciele, dowiedzieliśmy się o szkole, uczniach, procesie nauczania? 

    Podczas realizacji tego zadania dokładnie przeanalizowaliśmy proces nauczania języków obcych w naszej szkole. Pomimo, że przebiega on w sposób bardzo intensywny, nie zawsze spełnia nasze oczekiwania. Nauczyciele starają się w urozmaicony sposób pokazywać i utrwalać zdobytą wiedzę. Zaobserwowaliśmy, że uczniowie czują potrzebę posługiwania się językami obcymi, rodzice zaś stawiają wobec szkoły szczególne wysokie wymagania w tym zakresie. Pomimo tego, że nauczyciele starają się wykorzystywać zainteresowania uczniów i podawać materiał w urozmaiconej formie, zachęcając do pogłębiania umiejętności, uczniowie nie zawsze pracują systematycznie i na miarę swoich możliwości. W trakcie realizacji zadania położyliśmy nacisk na innowacyjne formy nauczania takie jak: wykłady z obcokrajowcami, twórczą aktywność dzieci w formach artystycznych, przegląd prasy obcojęzycznej i korzystanie z programów multimedialnych. Zaobserwowaliśmy, że nowe formy uaktywniły i zmobilizowały młodzież do lepszej pracy.

14. Jakie wnioski z realizacji zadania płyną dla dalszej pracy szkoły? 

    Zespół pracujący nad realizacją tego zadania we współpracy z innymi nauczycielami ustalił następujące wnioski:

• należy starać się dostosowywać metody pracy do aktualnych zainteresowań uczniów
• formy pracy powinny ulegać zmianie, by nie dopuścić do rutynowych działań - dotyczy to zarówno nauczycieli jak i uczniów
• trzeba starać się o jeszcze szerszy kontakt z żywym językiem
• nauczyciele językowi powinni zacieśniać kontakty z nauczycielami innych szkół i różnymi instytucjami zewnętrznymi w celu wymiany doświadczeń i dzielenia się pomysłami
• należy wprowadzić lekcje z Native Speakerem
• powinno się częściej wykorzystać sprzęt audiowizualny
• należy stwarzać więcej sytuacji, w których uczniowie będą zmuszeni do kreatywnego i praktycznego używania języka obcego.

wstecz